«
  1. Ana sayfa
  2. Arapça
  3. Mâzî Fiil / الفعل الماضي

Mâzî Fiil / الفعل الماضي

NAHİV VE SARF KURALLARI

Rahmân ve Rahîm olan Allâh’ın ismiyle…

Hamd, âlemlerin Rabbi olan Allâh’a mahsustur. O’na hamd eder, O’ndan yardım ve mağfiret dileriz. Nefislerimizin şerrinden ve amellerimizin kötülüğünden O’na sığınırız. O’nun hidâyete erdirdiğini hiç kimse saptıramaz, saptırdığını ise hiç kimse hidâyete erdiremez. Şehâdet ederim ki, Allâh’tan başka ibâdete lâyık hiçbir ilâh yoktur. Ve yine şehâdet ederim ki, Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem O’nun kulu ve Rasûlüdür…

Bundan sonra:

•••

Kurallar / الْقَوَاعِدُ:

– الْفِعْلُ الْمَاضِي هُوَ كلُّ فِعْلٍ يَدُلُّ عَلَى حُصُولِ عَمَلٍ فِي الزَّمَنِ الْمَاضِي.

– Mâzî fiil, geçmiş zamanda meydana gelen eylemi bildiren her bir fiildir. 

•••

Misâller / الْأَمْثِلَةُ:

(١) وَقَفَ الرَّجَلُ.

1. Adam durdu.

(٢) جَاءَتِ الْبِنْتُ.

2. Kız çocuğu geldi.

(٣) دَقَّتِ السَّاعةُ.

3. Saat çaldı.

(٤) طَلَعَ الْفَجْرُ.

4. Fecr yükseldi.

(٥) كَتَبَ التِّلْمِيذُ الدَّرْسَ.

5. Öğrenci dersi yazdı.

(٦) وَصَلَ الشَّيْخُ إِلَى الْمَسْجِدِ.

6. Hoca mescide vardı.

•••

Açıklama / الْإِيضَاحُ:

Fiilin zaman itibariyle üç kısmından ilki mâzî fiildir. Mâzî fiil, geçmiş zamanda meydana gelen eylemi bildiren fiildir. Misâllerde görüldüğü üzere cümlelerin ilk kelimeleri fiildir ve her biri geçmiş zamanda gerçekleşen bir eylemi ifâde etmektedir. İlk misâldeki وَقَفَ kelimesi konuşma anından önceki bir zamanda durma eylemini, ikinci misâldeki جَاءَت kelimesi ise konuşma anından önce gerçekleşmiş olan gelme eylemini ifâde etmektedir. Diğer misâller de aynı şekildedir. Bu sebeble geçmiş zamandaki bir eylemi ifâde eden bu türden kelimelerin her biri mâzi fiil olarak isimlendirilir. 

•••

Mâzî Fiilin Alâmetleri: Bir fiilin mâzî fiil olduğunu bildiren bazı alâmetler vardır. Bunlar:   

1. Sonuna sakin müenneslik tâ “ت” harfinin gelmesi: دَقَّتْ ve جَاءَتْ fiilleri gibi.

2. Sonuna harekeli fâil tâ “ت” harfinin gelmesi: كَتَبَتَ كَتَبَتُ، ve كَتَبَتِ fiilleri gibi.

3. Sonuna tesniye elif “ا” harfinin gelmesi: وَصَلَا ve وَقَفَاfiilleri gibi.

4. Sonuna cem’i vâv “و” harfinin gelmesi: كَتَبوُا ve وَصَلُوا fiilleri gibi.

Hamd âlemlerin rabbi olan Allâh’a mahsustur. Salât ve selâm yaratılmışların en hayırlısı Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem’in, âlinin ve ashabının üzerine olsun.

•••

1441 h. / 2019 m.

Abdullâh Saîd el-Müderris.

İktibas Yapacakların Dikkatine!